Շուկայի ճիշտ վերլուծությունը բարձունքների հասնելու հիմնական ճանապարհն է: Շահութաբեր է այն բիզնեսը, որը վաճառում է այն, ինչ հաճախորդները սիրով են ձեռք բերում: Հասկանալու համար արդյոք մարդիկ կգնեն Ձեր արտադրանքը, կատարեք շուկայի հիմնավոր վերլուծություն: Շուկայի ամենափոքր խաղացողը կարող է դառնալ առաջատար միայն այն դեպքում, երբ ունի հետաքրքիր գաղափար, արտադրանքի տեսականի և հստակ պատկերացումներ հաճախորդներիի կարիքների մասին:

Ինչպե՞ս վերլուծել շուկան. հերթական քայլերի ուղեցույց



Բովանդակություն

Շուկայի վերլուծության անհրաժեշտությունը

Շուկայի համալիր վերլուծության հիմնական քայլերը

Քայլ 1: Հիմնական տեղեկատվության հավաքագրում, պահանջարկի ընդհանուր մեծության հաշվարկ

Քայլ 2: Հաճախորդների հատվածավորում /սեգմենտավորում/

Քայլ 3: Արտաքին ազդեցության գործոնների ուսումնասիրություն

Քայլ 4: Մրցակիցների վերլուծություն

Քայլ 5: Գների վերլուծություն

Քայլ 6: Բաշխման հիմնական շղթանների ուսումնասիրություն

Քայլ 7: Գովազդային արշավների արդյունավետության գնահատում

Քայլ 8: Սպառողների վարքագծի ուսումնասիրություն

Շուկայի վերլուծության հիմնական գործիքակազմը

Տեղեկատվության ստացման աղբյուրները

Օգտակար հղումներ

Շուկայի վերլուծության անհրաժեշտությունը

Առաջատար խոշոր կազմակերպությունները հսկայական գումարներ են ծախսում շուկայի ուսումնասիրությունների իրականացման վրա: Նմանատիպ հետազոտությունները բավականաչափ թանկարժեք են և պահանջում են փորձագիտական հմտություններ:

Այնուամենայնիվ, որպես փոքր կազմակերպությունների սեփականատերեր սույն ուղեցույցի միջոցով դուք ևս կարող եք Ձեզ համար արժեքավոր և առանցքային տեղեկատվություն ձեռք բերել շուկայի, հաճախորդների, մրցակիցների մասին: Հնարավորություն կունենաք անկեղծանալու և ինքներդ ձեզ պատասխանելու հետևյալ հարցին. «Ապագա ունի արդյո՞ք իմ նախաձեռնությունը»:

Մինչ շուկայի ուսումնասիրությանն անցնելը հստակեցրեք Ձեր նպատակները: Ձեր նպատակներից և սահմանված վերջնարդյունքներից կախված՝ վերլուծությունների առարկան կարող է տարբեր լինել:

Այնուամենայնիվ, նկատի ունեցեք, որ Ձեր կողմից պետք է ուսումնասիրվեն շուկայի հետևյալ հիմնական կառուցվածքային բաղադրիչները՝

  • շուկայի «վիճակը» (տարողունակությունը, կառուցվածքը, շուկայում առկա միտումները, նոր արտադրատեսակների նկատմամբ շուկայի արձագանքը),
  • շուկայում գործող տարբեր կազմակերպությունների շուկայական մասնաբաժինները, այդ կազմակերպությունների հնարավորությունները եւ զարգացման հեռանկարները,
  • հաճախորդների թիրախային հատվածը, նրանց վարքագծային առանձնահատկությունները եւ արտադրանքի նկատմամբ յուրահատուկ պահանջները, պահանջարկի մեծությունը,
  • գների մակարդակը եւ ճյուղի եկամտաբերության նորման,
  • շուկայի այն «բացերը», որտեղ հնարավոր է աշխատել;
  • մրցակիցներին, նրանց ուժեղ եւ թույլ կողմերը:

Խոսելով շուկայի արդյունավետ վերլուծության մասին, հարկ է նշել, որ կոնկրետ և հասկանալի սահմանված նպատակը թույլ է տալիս ոչ միայն նվազեցնել ծախսերը, այլև կրճատել անօգուտ տեղեկատվության վերլուծության վրա ծախսվող ժամանակը և ընտրել ամենաարդյունավետ հետազոտական մեթոդները:

Համալիր շուկայի վերլուծություն կազմակերպություները սովորաբար իրականացվում են բիզնես սկսելու կամ ընդլայնելու փուլում: Նմանատիպ վերլուծությունների նպատակն է մանրամասն եւ ամբողջական տեղեկատվություն հավաքել շուկայի «բացեր»-ի և հնարավորությունների մասին:

Ստորև ներկայացված են շուկայի համալիր վերլուծության քայլերը:

Այսպիսով, սկսեք:

Քայլ 1: Հիմնական տեղեկատվության հավաքագրում: Պահանջարկի ընդհանուր մեծության հաշվարկ

Այս փուլը շուկայական վերլուծության իրականացման մեկնարկային կետ է: Այս փուլում անհրաժեշտ է հաշվարկել շուկայի պահանջարկի ընդհանուր մեծությունը: Պահանջարկի ընդհանուր մեծությունն այն ապրանքների քանակն է, որը սպառողները ձեռք են բերում որոշակի ժամանակահատվածում` սովորաբար մեկ տարում: Հաշվարկների համար օգտագործվում է հետևյալ բանաձևը.

V = A × N

որտեղ`

V - շուկայի չափն է կամ պահանջարկի ընդհանուր մեծությունը,

A - թիրախային հաճախորդների քանակը (հազար մարդ կամ ընտանիք),

N – որոշակի ժամանակահատվածում արտադրանքի սպառման տեմպը /հաճախականությունը/: Այս ցուցանիշի հիման վրա հաշվարկվում է, թե տվյալ արտադրանքը վաճառքի ինչպիսի առավելագույն մակարդակի կարող է հասնել տվյալ տարածաշրջանում:

Շուկայի մասին առավել հստակ պատկեր ստանալու համար խորհուրդ է տրվում վերլուծել վերջին 3-5 տարիների արտադրանքի վաճառքի տվյալները:

Շուկայի պահանջարկի ընդհանուր մեծությունը հաշվարկելու զուգընթացում կարևոր է հաշվի առնել շուկայի դինամիկան, արդյոք այն զարգանում է, կամ հակառակը` նվազում է: Առաջին դեպքում անհրաժեշտ է որոշել շուկայի պոտենցիալը և աճի սահմանները, լճացման փուլում՝ հասկանալ, թե որքան է դա տևելու:

Ի լրումն այդ ամենի, անհրաժեշտ է ուսումնասիրել նաև շուկայի վրա ազդող գործոնները, վաճառքի ընդհանուր ծավալում հիմնական մրցակիցների մասնաբաժինը և արտադրանքի վաճառքի եղանակները: Ձեռք բերված տվյալների հիման վրա անհրաժեշտ է բացահայտել զարգացման հիմնական միտումները և ուղղությունները, ինչպես նաև վերլուծել շուկայի հեռանկարները, թե ինչ են սպառողներն ընտրում և ինչպես կարող են նախապատվությունները փոխվել մոտ ապագայում:

Խորհուրդ.Միջազգային եւ ազգային մակարդակներում առանձին շուկաների ընթացիկ վիճակագրությունը և տնտեսական տարբեր հետազոտություների արդյունքները կարելի է գտնել արդյունաբերական ամսագրերում, տնտեսական, վիճակագրական հաշվետվություններում:

Քայլ 2: Հաճախորդների հատվածավորում /սեգմենտավորում/

Այսպիսով, մենք արդեն պարզել ենք վերլուծված շուկայի պահանջարկի ընդհանուր մեծությունը: Այժմ անհրաժեշտ է որոշել, թե ովքեր են այն սպառողները, որոնք ընկերությանն ապահովում են իրենց հիմնական շահույթով և ինչն է միավորում այդ բոլոր սպառողներին: Հաճախորդների սեգմենտը որոշելու համար օգտագործվում են տարբեր չափանիշներ`

  • հաճախորդների սեռը,
  • տարիքային խումբը,
  • աշխարհագրական դիրքը (որտեղից են հաճախորդները),
  • մասնագիտությունը,
  • ընտանեկան եկամտի չափը,
  • սոցիալական կարգավիճակը,
  • վարքագծային առանձնահատկությունները,
  • սոցիալական դիրքը,
  • հետաքրքրությունները և այլն:

Կախված առաջնահերթություններից, առանձին գործոնների կարևորությունը կարող է տարբեր լինել:

Խորհուրդ. Որպեսզի որոշենք, թե որ սեգմենտների վրա պետք է ի սկզբանե կենտրոնանալ, անհրաժեշտ է վերլուծել նաև.

  • նախընտրելի սեգմենտի մեծությունը (պոտենցիալ հաճախորդների քանակը);
  • տարբեր սպառողական խմբերի առկայությունը;
  • բիզնես սկսելու համար հաշվարկված ժամանակն ու անհրաժեշտ ծախսերը:

Հաճախորդների թիրախային խմբի հիմնավոր ընտրությունը ձեռնարկատիրոջը կազատի ավելորդ ծախսերից և թույլ կտա ռեսուրսներն ուղղել` առավել «շահութաբեր» գնորդների ներգրավմանը:

Քայլ 3: Արտաքին ազդեցության գործոնների ուսումնասիրություն

Ցանկացած շուկա մշտապես ենթարկվում է արտաքին գործոնների ազդեցությանը: Դրանք ազդում են նաև կազմակերպության վրա և դասակարգվում են հիմնական վեց խմբերում՝

  • քաղաքական (տրանսպորտի, զբաղվածության, կրթութական, սոցիալական, հարկային և այլ քաղաքականություններ):
  • տնտեսական (գնաճ, վարկի տոկոսադրույք);
  • սոցիալական (բնակչություն, աշխարհայացք, կրթության մակարդակ);
  • տեխնոլոգիական;
  • օրենսդրական (կազմակերպությունների գրանցման եւ գործունեության կարգը կարգավորող օրենքներ);
  • բնապահպանական:

Որոշ արտաքին ազդեցություններ դանդաղ են փոփոխվում, դրանք հեշտ կանխատեսելի են: Օրինակ, շրջակա միջավայրի խնդիրները հասարակության մեջ սկսեցին շրջանառվել 70-ականներին, և այժմ, «էկոբիզնեսը»դարձել է գլոբալ միտում: Միևնույն ժամանակ, երկրի տնտեսական իրավիճակը կարող է փոխվել ցանկացած պահի, և, հաճախ, անհնար է ամենայն վստահությամբ ասել, թե ինչ կլինի 3-5-10 տարի հետո:

Քայլ 4: Մրցակիցների վերլուծություն

Որակյալ շուկայական վերլուծություն իրականացնելիս, պետք է հատուկ ուշադրություն դարձնել այն կազմակերպությունների ուսումնասիրությանը, որոնք արդեն գործում են այդ ոլորտում:

Առաջին հեթին, պետք է մանրամասն ուսումնասիրվեն մրցակից կազմակերպությունները եւ նրանց ունեցած հնարավորությունները: Օրինակ՝

  • ապրանքների և ծառայությունների արտադրության մեջ օգտագործվող տեխնոլոգիաները,
  • արտոնագրերի առկայությունը և եզակի տեխնոլոգիական առավելությունները,
  • անձնակազմի որակավորումը,
  • սահմանափակ, հազվագյուտ ռեսուրսներ ձեռք բերելու մատչելիությունը,
  • լրացուցիչ ներդրումներ ստանալու հնարավորությունները:

Հաջորդ քայլը մրցակիցների ապրանքների/ծառայությունների ուսումնասիրությունն է: Մրցակցի ապրանքներն ու ծառայությունները անհրաժեշտ է գնահատել «սպառողի աչքերով», հաշվի առնելով ինչպես ռացիոնալ, այնպես էլ հուզական գործոնները:

Այնուհետև, մրցակիցների և նրանց արտադրանքի մասին ստացված տեղեկատվությունն անհրաժեշտ է համակարգել և օբյեկտիվորեն համեմատել շուկայի հիմնական խաղացողներին: Պարզության համար առաջարկում ենք օգտվել տեղեկատվության ամփոփման հետևյալ աղյուղակից:



Լրացնելով աղյուսակը, դուք գաղափար կստանաք շուկայի հիմնական խաղացողների եւ նրանց գործունեության մասին, ինչպես նաև հնարավորություն կստանաք համեմատալու մրցակիցների և Ձեր կազմակերպությունների հիմնական մարքեթինգային ցուցանիշները:


Քայլ 5: Գների վերլուծություն

Շարունակենք: Այժմ պետք է անդրադառնալ շուկայական գների ուսումնասիրությանը՝ հիմնվելով մրցակիցների նմանատիպ ապրանքների/ծառայությունների գների մասին տեղեկատվության վրա: Ընդ որում, շուկայում առկա գների ամբողջական պատկերը ստանալու համար անհրաժեշտ է մրցակիցներին խմբավորել ըստ գնի սեգմենտի՝ բարձր, էկոնոմ, ցածր:

Կարևոր է նաև հասկանալ գների կառուցվածքը (ինքնարժեքը, առաջմղման և գովազդային ծախսերը, վերադիրը) և մոտավոր հաշվարկել յուրաքանչյուր վաճառքից ակնկալվող շահույթը:

Ընդ որում, պետք է հաշվի առնել ոչ միայն ստանդարտ գները, այլ նաև բոնուսների, խթանների, հատուկ առաջարկների, ինչպես նաև ապառիկ պայմանների առկայությունը: Համոզվեք, որ մտածել եք, թե ինչ պատճառներ կարող են հանգեցնել շուկայական գների փոփոխությանը՝ բարձրացմանը կամ նվազմանը:

Այս բոլոր վերլուծությունների արդյունքում, դուք պետք է հստակ պատկերացնեք մրցակիցների գնային քաղաքականությունը, պարզեք, թե որ գործոններով են պայմանավորված արժեքի տարբերությունները: Դրա հիման վրա դուք կարող եք որոշել, թե

  • արդյոք Ձեր կազմակերպության գները չափազանց բարձր են կամ ցածր,
  • թե ինչպես կարելի է շուկայում ձեր արտադրանքն ավելի ճիշտ դիրքորոշել (позиционировать)՝ թանկ, սակայն որակյալ, թե մատչելի և տնտեսապես շահավետ:

Քայլ 6: Բաշխման հիմնական շղթանների ուսումնասիրություն

Փորձագետները շուկայի վերլուծություն իրականացնելիս և գործարար ծրագրեր մշակելիս սովորաբար ընդգծում և կարևորորում են բաշխման շղթաների հստակ պլանավորումը: Բաշխման համակարգը պլանավորելիս անհրաժեշտ է մեծ ուշադրություն դարձնել հետևյալ տարրերին` բաշխման մեծածախ եւ մանրածախ շղթաներ,

խանութներ,

պահեստներ,

տրանսպորտային, սպասարկող և միջնորդ կազմակերպություններ:

Անհրաժեշտ է ուսումնասիրել ամբողջ լոգիստիկ համակարգի աշխատանքը, հասկանալ, թե ինչպես է արտադրանքը տեղաշարժվում արտադրողից մինչև վերջնական սպառող, որ միջնորդների միջոցով, ինչքան ժամանակ է պահանջվում և այլն:

Բաշխման շղթաներն ուսումնասիրելիս անհրաժեշտ է պարզել հետևյալ տեղեկատվությունը.

  • Ինչպիսի՞ առևտրային (վաճառող) կազմակերպություններ են գործում տվյալ տարածքում (մասնագիտացված եւ ֆիրմային խանութներ, սուպերմարկետներ, առևտրային ցանցեր, կրպակներ եւ այլն), ինչպիսի՞ն է դրանց հարաբերակցությունը:
  • Հիմնական խանութների գտնվելու վայրը, դիրքը, վաճառքի ծավալները:
  • Բաշխման հագեցվածությունը – տվյալ տարածքում գործող այն առևտրային կետերի տեսակարար կշիռն է, որտեղ դուք կարող եք ձեռք բերել միևնույն արտադրողի արտադրատեսականին:
  • Այս կամ այն տեսակի խանութներից կամ վաճառքի կետերից ինչպի՞սի հաճախորդ է գնումներ կատարում (հաճախորդների բնակության վայրը, միջին ձեռքբերումների միջին գինը, մշտական հաճախորդների տեսակարար կշիռը):

Բաշխման համակարգերի վերլուծությունների ժամանակ լայնորեն օգտագործվում են նաև բաշխման խտության մակարդակի և բաշխման համակարգի արդյունավետության ցուցանիշները:

Բաշխման խտության մակարդակն ուսումնասիրվող տարածաշրջանում խանութների ընդհանուր թվաքանակի և բնակչության խտության հարաբերակցությունն է:

Բաշխման համակարգի արդյունավետությունը նկարագրվում է բաշխման վրա կատարվող ծախսերի մակարդակով: Այն հաշվարկվում է հետևյալ բանաձևի համաձայն՝ VD = T + Cn + C9 + G, որտեղ` VD - բաշխման ծախսերն են, T - տրանսպորտային ծախսեր, Cn - ֆիքսված պահեստավորման ծախսեր, C9 - փոփոխական պահեստավորման ծախսեր, G - ժամանակին չկատարված պատվերների քանակ (դրամային արտահայտությամբ):

Քայլ 7: Գովազդային արշավների արդյունավետության գնահատում

Շուկան ուսումնասիրելիս մեր կազմակերպության համար կարևորվում է հասկանալը, թե ինչ գործիքներ են օգտագործում մեր մրցակիցները հաճախորդների ներգրավման եւ պահպանման համար:

Հիշեցնենք, որ ապրանքների/ծառայությունների առաջմղման հիմնական տարրերն են `

  • գովազդ (թերթերում, ամսագրերում, ինտերնետային ռեսուրսներում, հեռուստատեսությամբ, ռադիոյով, բացօթյա եւ այլն),
  • PR / քարոզչություն - ստեղծելով ընկերության եւ դրա արտադրանքի դրական կերպար `լրատվամիջոցներում նորությունների, ակնարկների, հարցազրույցների եւ այլ նյութերի հրապարակման միջոցով,
  • վաճառքի առաջխաղացում (hատուկ միջոցառումներ, որոնք խթանում են և դրդում են գնումներ կատարելու, օր՝ կտրոններ, մրցույթներ, ապրանքի անվճար նմուշներ, զեղչային ծրագրեր);
  • անձնական վաճառքները:

Որտե՞ղ են մրցակիցները հաճախ գովազդում: Ի՞նչ է գրված նրանց մասին լրատվամիջոցներում: Ինչպիսի՞ զեղչեր և բոնուսներ են առաջարկում:

Որքան ավելի շատ տեղեկություն լինի, այնքան ավելի լավ: Ընդ որում, շատ են կարևորվում ոչ միայն նկարագրական տեղեկությունները, այլ նաև թվերը, որոնց հավաքագրմանը հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնել:

Ձեզ անհրաժեշտ են լինելու հետևյալ թվերը՝

  • տարբեր գովազդային լրատվամիջոցների հետ պոտենցիալ հաճախորդների շփումների միջին թիվը,
  • հայտարարությունների արդյունավետությունը: Ամենահեշտ ճանապարհն ինտերնետային հարթակների վիճակագրությանը հետևելն է: ժամանակակից կայքերը տեղեկություն են տրամադրում տարբեր հղումների, դիտումների քանակի, տեղեկատվության տարածման, նոր այցելուների և այն ժամանակի մասին, որը օգտվողը ծախսել է կայքում:
  • փոխակերպում (կոնվերսիա)- կայքի / խանութի / միջոցառման այն այցելուների ընդհանուր թիվն է, ովքեր գնել են կամ այլ նպատակային գործողություններ են կատարել:
  • պայմանագրի արժեք, որը ցույց է տալիս թե որքան գումար է անհրաժեշտ կազմակերպությանը ներդնել գովազդի մեջ, որպեսզի 1 հոգի հետաքրքրվի կամ ձեռքբերում կատարի (գովազդային բյուջեի գումարի հարաբերակցությունը դիմող սպառողների քանակին):
  • Հասկանալու համար, թե տվյալ տարածաշրջանում ինչպես լավագույնս «բռնել» պոտենցիալ հաճախորդներին, պետք է առանձին-առանձին ուսումնասիրել յուրաքանչյուր մեթոդի արդյունավետությունը, ուսումնադիրել, տարածաշրջանում այլ կազմակերպությունների ունեցած հաջողության օրինակները:

Քայլ 8: Սպառողների վարքագծի ուսումնասիրություն

  • Շահութաբեր բիզնես պլանավորելու (այնուհետ նաև զարգացնելու) համար բավարար չէ հաճախորդների սեգմենտավորումը և պոտենցիալ հաճախորդների մասին ընդհանուր տեղեկատվության իմացությունը: Անհրաժեշտ է հասկանալ, թե
  • ինչպես պետք է աշխատել կոնկրետ տեսակի մարդկանց հետ,
  • ինչպես են այդ մարդիկ գնումներ կատարում,
  • ինչի վրա են ավելի շատ ուշադրություն դարձնում եւ այլն:
  • հետևաբար անհրաժեշտ է վերլուծել սպառողի վարքագիծը, որը սովորաբար իրականացվում է հետևյալ ուղղություններով.
  • մոտիվացիայի բացահայտում,
  • կարիքների և նպատակների բացահայտում;
  • սպասարկման ստանդարտների և գնագոյացման վերաբերյալ ակնկալիքների բացահայտում,
  • սկզբունքային չափորոշիչները (ինչն է ամենից շատ կարևորում արտադրանքի / ծառայության մեջ);
  • դժգոհության և բողոքները պատճառները (ինչը սովորաբար չի բավարարում ապրանքի կամ ծառայության մեջ);
  • որոշումների կայացման գործընթացը (ձեռք բերումներ կատարելիս ինչով է ավելի հաճախ առաջնորդվում՝ տրամաբանությամբ թե զգացմունքներով, ում հետ է ավելի հաճախ խորհրդակցում):
  • Սպառողների վարքագիծը հասկանալը կարևոր քայլ է բոլոր նրանց համար, ովքեր նպատակ ունեն կառուցելու ուժեղ, վստահելի ապրանքանիշ, շուկայի իր մասնաբաժինն ունեցող ու ամուր հիմքերի վրա կանգնած կազմակերպություն:

Շուկայի վերլուծության հիմնական գործիքակազմը

Այժմ ներկայացնենք, թե գործնականում որ գործիքակազմով է հնարավոր վերլուծել շուկան: Փորձագետներն օգտագործում են տվյալների մշակման մի քանի գործիքներ, որոնցից են

  • SWOT վերլուծությունը: Լիարժեք հարմար է կազմակերպության ռազմավարության մշակման համար: Տեղեկատվությունն ամփոփվում է չորս բաժիններից կազմված աղյուսակում: Բաժիններից յուրաքանչյուրում ներկայացված է տեղեկատվության կազմակերպության ինչպես ներքին վիճակի (Ուժեղ կողմեր (Strength), Թույլ կողմեր (Weaknesses)), այդպես էլ արտաքին գործոնների մասին (Հնարավորություններ (Opportunities), Վտանգներ (Threats)):


  • PEST-վերլուծություն: Հնարավորություն է տալիս հասկանալու կազմակերպության իրական վիճակը ճյուղի ներսում, ինչպես նաև արտաքին գործոնների (տնտեսական, քաղաքակական, տեխնոլոգիական և սոցիալական) ունեցած ազդեցությունները:

Այս մեթոդը նման է SWOT վերլուծությանը: Տարբերությունն այն է, որ այստեղ մենք դիտարկում ենք միայն արտաքին միջավայրի՝ քաղաքական, տնտեսական, սոցիալական եւ տեխնոլոգիական գործոնների ազդեցությունները:

Եզրահանգումներ կատարելիս չսխալվելու նպատակով անհրաժեշտ է պահպանել մի քանի կանոններ.

1. Օբյեկտիվ եղեք: Նույնիսկ եթե դուք տիրապետում եք շուկայի մասին ամբողջ տեղեկատվությանը, խմբավորել եք այդ տեղեկատվությունը աղյուսակներում, այնուամենայնիվ սխալ եզրահանգումների հանգելու ռիսկը մնում է: Այս փուլում դուք պետք է փորձեք մոռանալ այն փաստը, որ գնահատում եք ձեր ընկերության հաջողության հնարավորությունները: Փորձեք գնահատել իրավիճակն օտարների աչքերով:

2. Օգտագործեք միայն ստուգված և հուսալի տեղեկատվություն: Եզրակացությունները չպիտի հիմնված լինեն պատահական լուրերի և ենթադրությունների վրա: Այն տեղեկատվությունից, որը չի կարող հաստատվել, ավելի լավ է հրաժարվել:

3. Հաշվի առեք միայն այն գործոնները, որոնք ուղղակիորեն ազդում են շուկայի վրա: Չարժե երկար պատճառահետևանքային շղթաներ կառուցել: Դա դժվար է կանխատեսել առանց տնտեսական մոդելավորման բարդ մեթոդների օգտագործման:

  • PESTLE-վերլուծություն:PEST-վերլուծության ընդլայնված տարբերակն է, որի ընթացքում հաշվի են առնվում նաև բնակլիմայական, օրենսդրական և աշխարհագրական գործոնների ազդեցությունները:
  • Պորտերի հինգ ուժերի վերլուծություն: Մայքլ Պորտերի կողմից մշակված մեթոդաբանություն է, որը հնարավորություն է տալիս վերլուծել ճյուղը և մշակել բիզնես ռազմավարություն: Մեթոդաբանության միջոցով հնարավոր է բացահայտել մրցակցության մակարդակը որոշող հինգ ուժերի ազդեցությունները կազմակերպության վրա և բացահայտել որոշակի ոլորտում բիզնեսի գրավչությունը: Ըստ Մ. Պորտերի, 5 ուժերի մեթոդն անհրաժեշտ է օգտագործել միկրոտնտեսական մակարդակում՝ կազմակերպության տեղը ճյուղում որոշելու համար:

Պորտերի հինգ ուժերի վերլուծությունը ներառում է «հորիզոնական» մրցակցության երեք ուժեր՝

  1. փոխարինող արտադրանքի առաջացման սպառնալիք,
  2. նոր խաղացողների առաջացման սպառնալիք,
  3. մրցակցության մակարդակ, և «ուղղահայաց» մրցակցության երկու ուժեր՝
  4. մատակարարների շուկայի հզորությունը
  5. սպառողների շուկայական հզորությունը:

Պորտերի հինգ ուժերի վերլուծությունը ռազմավարական մոդելներից միայն մեկն է, որին պետք է հաջորդի «արժեքային շղթայի կառուցումը» և «տիպային ռազմավարությունների» մշակումը:

Վերլուծությունների մեթոդի ընտրությունը մեծապես կախված է բիզնեսի նպատակներից և տեղեկատվության հասանելիությունից: Տեղեկատվությունը մատչելի և պարզ ներկայացնելու նպատակով խորհուրդ է տրվում օգտագործել աղյուսակներ, դիագրամներ և գրաֆիկներ:


Տեղեկատվության հավաքագրման հիմնական աղբյուրները

Թեև համացանցում հնարավոր է գտնել ցանկացած ոլորտի և ճյուղի վերլուծություն, այնուամենայնիվ խորհուրդ է տրվում ժամանակ ծախսել և իրականացնել ձեր սեփական հետազոտությունը: Միայն այսպես է հնարավոր ստանալ մանրամասն և էական տեղեկատվություն շուկայի ձեր հատվածի և տարածաշրջանի մասին: Ցանկացած շուկայի վերլուծություն իրականացնելիս, դուք կարող եք օգտվել տվյալների հավաքագրման մի քանի մեթոդներից՝

  • հարցումներ եւ հարցաթերթիկներ (բաց կամ փակ `պատասխանների ընտրանքներով),
  • ֆոկուս խմբերը՝ ընկերության ապրանքներն ու ծառայությունները քննարկելու համար «կլոր սեղան» նպատակային լսարանի մի քանի ներկայացուցիչների հետ,
  • փորձարկումներ և թեստավորում,
  • անձնական հարցազրույց հաճախորդների եւ գործընկերների հետ,
  • սոցիալական ցանցերում թեմատիկ ֆորումների եւ խմբերի ուսումնասիրություն,
  • աշխատել ոլորտի փորձագետների, հետազոտողների, շուկաներում գտնվողների հետ, որոնք կարող են հաստատել բաց աղբյուրներից ստացված տեղեկատվության ճշգրտությունը և շուկայի զարգացման վերաբերյալ իրենց կանխատեսումները կատարել:
  • տեղական և պետական վիճակագրության ուսումնասիրություն,
  • տարբեր կազմակերպություններիկ գործունեության վերաբերյալ փաստաթղթերի եւ հաշվետվությունների ուսումնասիրություն:

Շուկայի ամբողջական պատկերը տեսնելու համար անհրաժեշտ է հասկանալ դրա աշխատանքի և զարգացման օրինաչափությունները, կարողանալ վերլուծել աշխատաշուկայի վիճակը: «Հանգամանորեն ուսումնասիրել և հստակ ռազմավարություն ունենալ” սա է XXI դարում հաջողության հասնելու միակ բանաձևը: «Աշխարհը կառավարում է տեղեկատվությանը տիրապետողը» հին ճշմարտությունը դարձել է հաջողության հասնելու կարգախոսը:


Եվ վերջում...

Շուկայի նույնիսկ ամենագրագետ վերլուծությունը 100 տոկոսով չի կարող ապահովագրել ձախողումներից: Ձախողվել հնարավոր է հարյուրավոր տարբեր պատճառներով՝ սխալ ռազմավարություն, անհուսալի գործընկերներ, խորամանկ մրցակիցներ:

Այնուամենայնիվ, նման շուկայի վերլուծությունները թույլ են տալիս խուսափել ակնհայտ թույլ բիզնես գաղափարներից և ծրագրերից: Ապագա ունեցող գործարար գաղափարներին հնարավորություն է տալիս զարգանալու և վստահելի հարթակ է այնպիսի բիզնեսի խնդիրների լուծման համար, ինչպիսիք են

  • զարգացման ռազմավարության մշակում,
  • ապրանքի եւ սպասարկման բարելավումներ,
  • որակյալ մարքեթինգային քաղաքականության մշակում,
  • արդյունավետ գովազդային քաղաքականության մշակում,
  • գործունեության ընդլայնման մշակում,
  • նոր ապրանքներ ստեղծում,
  • համալիր գովազդային առցանց առաջմղում և այլն:

Շուկայի համալիր վերլուծության հիմնական քայլերը

Օգտակար հղումներ